Tahliye taahhüdü, kiracının kiralanan kendisine teslim edildikten sonra belirli bir tarihte taşınmazı boşaltmayı yazılı olarak üstlenmesidir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 352/1. maddesi, bu taahhüde dayanarak kira sözleşmesinin hangi koşullarda sona erdirilebileceğini düzenler. Bu yazıda yazılı şekli, tahliye tarihini, kiralananın tesliminden sonraki zamanı ve kiraya verenin başvuru süresini ele alıyoruz.
Tahliye taahhüdü hangi şartları taşımalıdır?
TBK m. 352/1 uyarınca kiracı, kiralananın teslim edilmesinden sonra kiraya verene karşı taşınmazı belirli bir tarihte boşaltmayı yazılı olarak üstlenmiş olmalı; buna rağmen taşınmazı boşaltmamış olmalıdır. Bu nedenle değerlendirmede özellikle şu noktalar önem taşır:
- Yazılı olmalıdır. Taahhüt, kiracının belirli tarihte boşaltma iradesini yazılı biçimde göstermelidir.
- Kiralananın tesliminden sonra verilmelidir. Kira sözleşmesiyle aynı anda veya kiralanan teslim edilmeden alınan bir belgenin geçerliliği ayrıca incelenmelidir.
- Tahliye tarihi belirli olmalıdır. Yalnızca “sözleşme süresi sonunda” gibi tarihi açıkça göstermeyen bir ifade yeterli olmayabilir.
- Belge kiracıya ait olmalıdır. İmza, belge içeriği ve varsa temsil ilişkisi somut olayın delilleriyle birlikte değerlendirilir.
Tahliye taahhüdü, konut ve çatılı işyeri kiralarında gündeme gelir. Belgenin başlığı tek başına belirleyici değildir; yazılı metnin içeriği ve düzenlenme koşulları da önem taşır.
Taahhüt kira sözleşmesiyle aynı gün imzalanırsa geçerli olur mu?
TBK m. 352/1, taahhüdün kiralananın teslim edilmesinden sonra verilmesini arar. Bu nedenle kira sözleşmesinin kurulması sırasında alınan bir taahhüt, yalnızca üzerinde daha sonraki bir tahliye tarihi yazdığı için kendiliğinden geçerli sayılmaz.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 28.09.2021 tarihli kararında, boş bırakılan tarihlerin sonradan anlaşmaya aykırı biçimde doldurulduğunu ileri süren kiracının bu iddiayı somut olayda ispatlaması gerektiği kabul edilmiştir. Karar oy çokluğuyla verilmiştir; karşı oyda önceki içtihadı birleştirme kararı ve ispat yükü yönünden farklı değerlendirme yer alır. Bu nedenle boş imzalı belge iddiaları, her dosyanın delilleri ve kararın çoğunluk gerekçesi dikkate alınarak incelenmelidir.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 18.06.2025 tarihli kararında ise sözleşme sırasında yazılan tahliye hükmü tek başına yeterli görülmemiş; ancak kiracının teslimden sonra gönderdiği yazılı cevabın, sözleşmedeki belirli tarihi teyit ettiği somut olayda birlikte değerlendirilmiştir. Karar, her sözleşme maddesinin sonradan geçerli bir taahhüde dönüşeceği anlamına gelmez; sonradan verilen yazılı beyanın içeriği ve koşulları ayrıca incelenmelidir.
Tahliye tarihi açıkça yazılmalı mı?
Evet. Taahhüdün hangi tarihte yerine getirileceği anlaşılabilir ve belirli olmalıdır. Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, “kira süresinin sonunda” boşaltma şeklindeki kaydı, tahliye tarihini açıkça göstermediği için TBK m. 352/1 anlamında yeterli bulmamıştır. Tarihin belgeye sonradan yazıldığı iddiası varsa belgenin aslı, imza, yazım biçimi ve tarafların diğer delilleri önem kazanabilir.
Kiraya verenin bir aylık başvuru süresi
Kiracı taahhüt edilen tarihte taşınmazı boşaltmazsa kiraya veren, bu tarihten başlayarak bir ay içinde icra takibine başvurmalı veya dava açmalıdır. Süre, taahhüdün imzalandığı tarihten değil, belgede belirtilen tahliye tarihinden itibaren işler. Somut olayda sürenin başlangıcı ve son günü, belgedeki tarih ve ilgili usul kuralları birlikte değerlendirilerek hesaplanmalıdır.
İcra takibi ya da dava yolunun seçimi; belgenin şekline, imzaya itiraz edilip edilmediğine ve dosyanın özelliklerine bağlı olabilir. Taahhütnameye dayanılması, kiraya verene taşınmaza kendiliğinden girme veya kiracıyı zor kullanarak çıkarma yetkisi vermez. Tahliye, kanuni başvuru ve karar süreçleri izlenerek gerçekleştirilmelidir.
Uygulamada kontrol edilmesi gerekenler
- Kira sözleşmesinin ve teslim tarihinin belgelerini saklayın.
- Taahhütnamenin aslını, imza ve tarih alanlarını kontrol edin.
- Belgede tahliye tarihinin açıkça yazılı olup olmadığını inceleyin.
- Taahhüt edilen tarih geçtikten sonra bir aylık süreyi kaçırmayın.
- İmza veya belgenin sonradan doldurulması tartışmalıysa, iddia ve delilleri birlikte değerlendirin.
Sık sorulan sorular
Taahhütname noter tarafından düzenlenmek zorunda mı?
TBK m. 352/1 yazılı taahhüt şartını düzenler. Belgenin noterlikte düzenlenmesinin gerekip gerekmediği ve belgenin icra yolunda nasıl değerlendirileceği, takip veya dava koşullarıyla birlikte somut olay özelinde incelenmelidir.
Taahhütte tahliye tarihi yoksa ne olur?
Tahliye tarihi belirli değilse belge TBK m. 352/1’deki koşulu karşılamayabilir. Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, yalnızca kira süresinin sonunda boşaltılacağını belirten kaydı bu nedenle yeterli görmemiştir.
Bir aylık süre ne zaman başlar?
TBK m. 352/1’e göre süre, taahhütte belirtilen tahliye tarihinden başlar. Kiraya veren bu süre içinde icra takibine başvurmalı veya dava açmalıdır.
Kaynaklar
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 352/1
- Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E. 2017/975, K. 2021/1108, 28.09.2021
- Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, E. 2020/1175, K. 2020/2309, 09.03.2020
- Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E. 2024/4396, K. 2025/3416, 18.06.2025
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; hukuki danışmanlık değildir. Her uyuşmazlık kendi belgeleri ve koşulları içinde değerlendirilmelidir.
